Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο
banner

Our Latest

Η Θέση του πατέρα στη σύγχρονη λογοτεχνία

  "Πολλές φορές, το μόνο που χρειαζόμαστε είναι μια όμορφη ιστορία να μας ψαχουλέψει λίγο καλύτερα" Αυτό λοιπόν είναι ένα θέμα που με απασχόλησε μόνο όταν οι εμπειρίες μου με ανάγκασαν να το αντιμετωπίσω. Πριν από τέσσερα περίπου χρόνια, φόρεσα με μεγάλη υπερηφάνια, ίσως τη μεγαλύτερη που έχω νιώσει στην έως τώρα ζωή μου, άλλη μία ταμπέλα: αυτή του πατέρα , όταν η γυναίκα μου μού χάρισε την κόρη μας. Όποιος το έχει ζήσει το γνωρίζει. Από τη μία στιγμή στην άλλη, αλλά και πιο αργά, πιο ασυνείδητα, επιτελούνται μέσα σου πολλές αλλαγές στον τρόπο που βλέπεις τη ζωή, τους κινδύνους, τους ανθρώπους, τις γυναίκες, αν ευτυχήσεις να έχεις κόρη, και πολλά άλλα που μέχρι πρότινος σου έμοιαζαν κομματάκι αδιάφορα, ως σκέψεις τουλάχιστον και ως θεματολογίες. Μέσα στα λοιπά λοιπόν, που συχνά λέγονται αλλά σπανίως εξηγούνται, είναι και η λογοτεχνία. Άρχισα να βλέπω αλλιώς τις γυναίκες ηρωίδες, τους άντρες, τις δυσάρεστες καταστάσεις και τους διάφορους ρόλους που ο συγγραφέας μοιράζει στο ca...

Κίρκη της Madeline Miller

 





Ποιο είναι το πρώτο πράγμα που σκέφτεστε όταν ακούτε το όνομα Κίρκη; Σίγουρα ξεπηδούν εικόνες από τα μαθητικά σας χρόνια, την ώρα της Οδύσσειας στο γυμνάσιο, όπου η δασκάλα διάβαζε περιχαρής την αντίστοιχη ραψωδία. Κίρκη, η μάγισσα. Κίρκη, η πλανεύτρα. Εκείνη η μυστήρια γυναίκα την οποία ο Όμηρος βάζει στο δρόμο του πρωταγωνιστή του, εκείνου του άντρα που μάθαμε να λατρεύουμε κι άρα αναγκαστικά η Κίρκη μας ενοχλούσε. Μεταμόρφωσε τους συντρόφους του σε γουρούνια. Πιθανόν να έκανε και τον ίδιο έτσι. Άρα η Κίρκη είναι ζωγραφισμένη με μελανά χρώματα.


Ξέρω πως σαν Έλληνες έχουμε μεγάλη αγάπη στη μυθολογία μας. Κάθε λαός θαυμάζει τους θρύλους και τις ιστορίες που έφτασαν από την αρχαιότητα στο σήμερα. Μα πόσο καλά τη γνωρίζουμε; Και έχουμε αναπτύξει μια δική μας άποψη ή αντιγράφουμε συνήθειες;


Η Madeline Miller δεν είναι Ελληνίδα κι άρα πολλοί θα αντέδρασαν υπεροπτικά βλέποντας το βιβλίο της. Εκείνη δε θα τα ξέρει τόσο καλά. Δεν κουβαλάει την ίδια παιδεία. Η ερώτηση μου είναι η εξής: Και;


Στον οίκο του τιτάνα Ήλιου γεννιέται μια κόρη, αλλιώτικη από τις άλλες. Η Κίρκη μεγαλώνει στη σκιά των παντοδύναμων συγγενών της. Δεν είναι εκθαμβωτική ή δυνατή όπως η Πασιφάη ή ο Πέρσης. Στην αρχή, μοιάζει σχεδόν θνητή. Έτσι, γίνεται ο παρίας της οικογένειας της, μέχρι που η συνεχής απόρριψη τη φέρνει σε απόγνωση και αυτή με τη σειρά της την οδηγεί στην εξορία, στο γνωστό νησί της Αίαιας.


Καθώς προχωρούσε η ιστορία, γεμάτη λυρισμό και μελαγχολία, είχα καταλάβει πως η συγγραφέας ήθελε να δείξει μια πιο ανθρώπινη πλευρά της Κίρκης. Άλλωστε, η μυθολογία δημιουργήθηκε από θνητούς, που έδιναν χαρακτηριστικά τους σε θεότητες για να δικαιολογήσουν τις κακουχίες που ταλάνιζαν την καθημερινότητα τους. Γνωρίζοντας το γνωστό μύθο περί μεταμόρφωσης, έλεγα πως επρόκειτο για την ιστορία του πώς κάποιος γίνεται ο κακός. Επηρεασμένη από τη γενική προκατάληψη με την οποία ανατράφηκαν γενιές και γενιές Ελλήνων, περίμενα να τη δω να γίνεται το τέρας που οι περισσότεροι τη θεωρούν. Και φυσικά έκανα λάθος.


Η συγγραφέας γνωρίζει πολύ καλά την ελληνική μυθολογία και πιάνοντας το κουβάρι της, υφαίνει μια θλιμμένη ιστορία γεμάτη μοναξιά και αγώνα. Αγώνα για αποδοχή, επιβίωση, αγάπη. Δεν με πείραξε το γεγονός ότι αναμίχθηκαν πρόσωπα από άλλους μύθους, καθώς το γενεαλογικό δέντρο της Κίρκης το επέτρεπε και η Miller το χειρίστηκε με απόλυτη μαεστρία. Δεν υπήρξε στιγμή που να θεώρησα τον εαυτό μου ανώτερο των γνώσεων της λόγω καταγωγής ή ακόμα και σπουδών. Η συγγραφέας ήξερε πολύ καλά τι είναι αυτό για το οποίο έγραψε και φρόντισε να το περάσει και στους αναγνώστες της.


Κίρκη, η κόρη. Κίρκη, η αδερφή, η ερωμένη, το θύμα, η μητέρα. Κίρκη, η αγωνίστρια.


Ένας άνθρωπος έχει πολλές πτυχές. Είναι περίπλοκος. Γιατί να διαφέρει μια θεότητα που μοιράζεται την ίδια ψυχοσύνθεση; Γιατί να διαφέρει μια μάγισσα; Γιατί να διαφέρει η Κίρκη;


Σχόλια

  1. Εδώ είμαστε! Πωπωπω λατρεμένο θέμα, λατρεμένη μου κατηγορία Δανάη!
    Η μυθιστορηματική απόδοση της μυθολογίας μας είναι ένα είδος που με ενδιαφέρει άμεσα καθώς ήδη έχω έτοιμο το 1ο μου βιβλίο πάνω σε αυτό.
    Η Κίρκη σαν "οντότητα", σαν πρόσωπο, σαν γυναίκα, επίσης είναι μια μορφή που με μαγεύει. Με όλα της τα χαρακτηριστικά. Συνεπώς το θέλω αυτό το βιβλίο Δανάη, ναι το θέλω!
    Υπάρχει στα Ελληνικά;

    Η παρουσίασή σου, όπως πάντα, εκπληκτική καλή μου φίλη.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Περίμενα αγωνιωδώς το σχόλιο σου φίλε Γιάννη, καθώς γνωρίζω την αγάπη σου για τη μυθολογία. Χαίρομαι πολύ που το βιβλίο σου τράβηξε την προσοχή και πιστεύω ότι θα σε μαγέψει. Φυσικά και κυκλοφορεί και στα ελληνικά από τις εκδόσεις Διόπτρα.

      Διαγραφή
    2. Πολύ ενδιαφέρον Δανάη. Φαντάζομαι το αναζητώ με τον ίδιο τίτλο ναι. Το τσεκάρω γιατί ως είδος και θέμα με ενδιαφέρει πάρα πολύ. Σε ευχαριστούμε.

      Διαγραφή
    3. Ναι Γιάννη. Έτσι ακριβώς το αναζητάς!

      Διαγραφή

Δημοσίευση σχολίου

Most Popular

Η Θέση του πατέρα στη σύγχρονη λογοτεχνία

  "Πολλές φορές, το μόνο που χρειαζόμαστε είναι μια όμορφη ιστορία να μας ψαχουλέψει λίγο καλύτερα" Αυτό λοιπόν είναι ένα θέμα που με απασχόλησε μόνο όταν οι εμπειρίες μου με ανάγκασαν να το αντιμετωπίσω. Πριν από τέσσερα περίπου χρόνια, φόρεσα με μεγάλη υπερηφάνια, ίσως τη μεγαλύτερη που έχω νιώσει στην έως τώρα ζωή μου, άλλη μία ταμπέλα: αυτή του πατέρα , όταν η γυναίκα μου μού χάρισε την κόρη μας. Όποιος το έχει ζήσει το γνωρίζει. Από τη μία στιγμή στην άλλη, αλλά και πιο αργά, πιο ασυνείδητα, επιτελούνται μέσα σου πολλές αλλαγές στον τρόπο που βλέπεις τη ζωή, τους κινδύνους, τους ανθρώπους, τις γυναίκες, αν ευτυχήσεις να έχεις κόρη, και πολλά άλλα που μέχρι πρότινος σου έμοιαζαν κομματάκι αδιάφορα, ως σκέψεις τουλάχιστον και ως θεματολογίες. Μέσα στα λοιπά λοιπόν, που συχνά λέγονται αλλά σπανίως εξηγούνται, είναι και η λογοτεχνία. Άρχισα να βλέπω αλλιώς τις γυναίκες ηρωίδες, τους άντρες, τις δυσάρεστες καταστάσεις και τους διάφορους ρόλους που ο συγγραφέας μοιράζει στο ca...

Fanfiction, Συγγραφή ή απλώς Δανεικά Όνειρα

  "Κόσμοι μέσα από κόσμους, και χαρακτήρες που κάπου τους ξέρεις και κάπως αλλιώς τους έχεις αγαπήσει..." Σήμερα έγινα μάρτυρας μιας διαδικτυακής συζήτησης που με έβαλε σε σκέψεις. Γι’ αυτό, αν έχεις όρεξη, πάρε τον καφέ σου, ή όποιο άλλο ρόφημα προτιμάς, κάθισε αναπαυτικά κι έλα να το δούμε μαζί. Το θέμα; Είναι το fanfiction συγγραφή; Μπορεί όποιος γράφει fanfiction να λέγεται συγγραφέας; Οι απόψεις που ακούστηκαν ποικίλες και δεν νομίζω πως έχει νόημα να τις αναπαράγω μία προς μία. Καλύτερα να το πιάσουμε από την αρχή κι έναν ορισμό που έχω βάλει στην προσωπική μου ιστοσελίδα και δεν θα μπορούσα να παρακάμψω χωρίς να φανώ υποκριτής. Παραθέτω αυτούσιο ένα απόσπασμα για του λόγου το αληθές. Τι εννοώ συγγραφέας; “Συγγραφέας είναι όποιος διψά να δημιουργήσει∙ να πλάσει κόσμους, πρόσωπα, ιστορίες. Να ζήσει αγάπες, απώλειες, συγκρούσεις -μέσα σε ένα εντελώς φανταστικό περιβάλλον, που για εκείνον είναι πέρα για πέρα αληθινό. Ο συγγραφέας δεν παρατηρεί απλώς. Ζει, συναισθάνεται, τα...

Είμαστε τελικά αυτό που γράφουμε;

"Μερικές φορές η γραφή γίνεται καθρέφτης· άλλες, απλώς φως που πέφτει αλλού και μας δείχνει κάτι διαφορετικό."   Κι αν δεν είμαστε τελικά αυτό που γράφουμε, τότε ίσως γράφουμε για να ανακαλύψουμε ποιοι πραγματικά είμαστε. Η ταύτιση συγγραφέα και χαρακτήρων Ένα από τα πιο συχνά και πιο έντονα debates ανάμεσα σε βιβλιόφιλους, αναγνώστες και συγγραφείς είναι αυτό που αφορά τη θεματολογία και κυρίως τους χαρακτήρες που γράφονται σε ένα βιβλίο. Είμαστε τελικά αυτό που γράφουμε; Υπάρχει μια εσφαλμένη, αλλά διαδεδομένη τάση να ταυτίζεται ο συγγραφέας με τους χαρακτήρες του. Είτε αυτό γίνεται για καλό, είτε για κακό. Στη δεύτερη περίπτωση μάλιστα, τα αίματα ανάβουν γρηγορότερα και οι συζητήσεις παίρνουν συχνά φωτιά, με τους συνομιλητές να υιοθετούν ακραίες θέσεις. Όταν η ιστορία καθορίζει τη συμπεριφορά Αν, για παράδειγμα, κάποιος συγγραφέας έχει γράψει άντρες χαρακτήρες που λειτουργούν με ένα mindset πιο αυταρχικό, με αρχηγικές τάσεις ή με μισογυνιστική συμπεριφορά, αυτόματα θεωρείτ...