Εξώφυλλο, οπισθόφυλλο ή κάτι άλλο; Με ποιο κριτήριο αποφασίζουμε ποια θα είναι η επόμενη αγορά μας σε βιβλία; Πώς μπορεί ο αναγνώστης να σταθεί απέναντι σε ατέλειωτα ράφια -ή πάγκους εκθέσεων- και να αναζητήσει ανάμεσα σε χιλιάδες τίτλους αυτόν που θα του κάνει το κλικ; Ένα κριτήριο για πολλούς είναι το εξώφυλλο και δεν τους αδικώ. Από κάπου πρέπει να ξεκινήσεις άλλωστε τη διαδικασία του αποκλεισμού. Βέβαια, το εξώφυλλο είναι κάτι στο οποίο ο συγγραφέας συναινεί, αλλά δεν επιμελείται ενεργά. Μας λέει πολλά για το είδος, αλλά λίγα για την ίδια την ποιότητα του έργου. Επόμενος σταθμός: το οπισθόφυλλο. Εκεί -αν είμαστε τυχεροί- θα βρούμε το «ζουμί» της υπόθεσης. Είναι όμως κάτι σαν το τρέιλερ των ταινιών. Πόσες φορές ένα τρέιλερ μας παραπλάνησε, επειδή η ταινία δεν είχε τίποτα παραπάνω από τις επιλεγμένες σκηνές που είχαμε ήδη δει; Επιπλέον, το οπισθόφυλλο, παρότι συνήθως δουλειά του συγγραφέως, περνάει από κόσκινο από το marketing της εκδοτικής. Οπότε τελικά τι κάνεις; Ο Ford...
 |
| Εξώφυλλο, οπισθόφυλλο ή κάτι άλλο; |
Με ποιο κριτήριο αποφασίζουμε ποια θα είναι η επόμενη αγορά μας σε βιβλία; Πώς μπορεί ο αναγνώστης να σταθεί απέναντι σε ατέλειωτα ράφια -ή πάγκους εκθέσεων- και να αναζητήσει ανάμεσα σε χιλιάδες τίτλους αυτόν που θα του κάνει το κλικ;
Ένα κριτήριο για πολλούς είναι το εξώφυλλο και δεν τους αδικώ. Από κάπου πρέπει να ξεκινήσεις άλλωστε τη διαδικασία του αποκλεισμού. Βέβαια, το εξώφυλλο είναι κάτι στο οποίο ο συγγραφέας συναινεί, αλλά δεν επιμελείται ενεργά. Μας λέει πολλά για το είδος, αλλά λίγα για την ίδια την ποιότητα του έργου.
Επόμενος σταθμός: το οπισθόφυλλο. Εκεί -αν είμαστε τυχεροί- θα βρούμε το «ζουμί» της υπόθεσης. Είναι όμως κάτι σαν το τρέιλερ των ταινιών. Πόσες φορές ένα τρέιλερ μας παραπλάνησε, επειδή η ταινία δεν είχε τίποτα παραπάνω από τις επιλεγμένες σκηνές που είχαμε ήδη δει; Επιπλέον, το οπισθόφυλλο, παρότι συνήθως δουλειά του συγγραφέως, περνάει από κόσκινο από το marketing της εκδοτικής.
Οπότε τελικά τι κάνεις;
Ο Ford Madox Ford, Άγγλος συγγραφέας και κριτικός, άφησε στο τραπέζι μια ιδιαίτερη ιδέα. Παραφράζω:
«Αν θέλεις να δεις πραγματικά ένα βιβλίο, πρέπει να πας στη σελίδα 99».
Αν και το "99" είναι μάλλον ένας συμβολικός, ευκολομνημόνευτος αριθμός, η θεωρία έχει λογική βάση. Τα πρώτα κεφάλαια είναι το αγκίστρι, το hook. Εκεί ο συγγραφέας βάζει όλη του τη μαεστρία. Είναι σαν το πρώτο ραντεβού: είναι αναμενόμενο να είναι προσεγμένος, γοητευτικός και ευπαρουσίαστος.
Στη σελίδα 99, το πρώτο ραντεβού έχει παρέλθει. Ο συγγραφέας πλέον «αράζει στον καναπέ με τις πιτζάμες». Αυτό δεν σημαίνει ότι είναι ατημέλητος, αλλά ότι δεν προσπαθεί πια απλώς να σε εντυπωσιάσει· προσπαθεί να σε κρατήσει. Εκεί φεύγουμε από την επιφάνεια και πάμε στην ουσία της γραφής. Είναι το σημείο όπου η σχέση αναγνώστη-συγγραφέα χτίζεται πάνω στην αληθινή ροή του κειμένου.
Προσωπικά, δεν μένω πεισματικά στον αριθμό 99, αλλά εμπιστεύομαι την οπτική του. Μια τυχαία σελίδα, αρκετά μακριά από την αρχή για να έχει φύγει το "περιτύλιγμα", αλλά και αρκετά μακριά από το τέλος για να αποφύγουμε τα spoilers, είναι το μόνο σημείο όπου έχουμε τον συγγραφέα «γυμνό» από marketing και τεχνάσματα.
Την επόμενη φορά, λοιπόν, που θα βρεθώ μπροστά σε μια στοίβα βιβλίων που απειλούν να τινάξουν την ήδη υπερφορτωμένη TBR λίστα μου (To Be Read) στον αέρα, δεν θα πετάξω κέρμα. Θα ανοίξω τη σελίδα 99.
Αν θες, πες μας κι εσύ τον δικό σου τρόπο για να επιλέγεις βιβλία.
· · ─ ·✶· ─ · ·
*Σημείωση: Το άρθρο θα ανέβει επίσης στο προσωπικό μου site, όπου μπορείς να βρεις και άλλα θέματα που ίσως σου φανούν ενδιαφέροντα, και αποτελεί προϊόν αποκλειστικά προσωπικών σκέψεων, θέσεων και απόψεων. Η ανάρτηση στο συλλογικό συγγραφικό blog OneirwnPenes δεν υπονοεί συμφωνία των υπολοίπων μελών με τα παραπάνω.
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου