Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο
banner

Our Latest

Πονάνε άραγε τα βράδια;

  ­ " Πονάνε άραγε τα βράδια;" Μου το ρωτούσες συχνά αυτό κάποτε. Αυτό και άλλα τόσα. Τότε που τα βράδια τα περνούσαμε αγκαλιά. "Φοβούνται τα βράδια όταν φεύγει ο ήλιος;" Και ήξερα φυσικά τι να σου απαντήσω. Ήμουν έτοιμος όπως όφειλα. Και σου μιλούσα -άλλοτε για ώρες, κι άλλοτε πιο σύντομα- για ετερόφωτα σώματα που όμως κι αυτά μπορούν και διώχνουν το σκοτάδι μακριά, ακόμη και υποβοηθούμενα. Κι επέμενες. "Κι αν κάποτε οι άλλοι σου αρνηθούν το φως τους; Τότε τι;" Γίνεσαι αυτόφωτος και μόνο σου παλεύεις τις σκιές για να τις διώξεις μακριά. Ή σβήνεις μαζί τους, μα αυτό δεν σου το είπα ποτέ. Σου το είπα; Φοβόμουν μάλλον, μην τυχόν και ενδώσεις στον πειρασμό της παραίτησης. "Κρυώνουν τα βράδια;" Όχι, σου έλεγα. Γιατί οι μικρές οι ώρες είναι αυτές που έχουνε τις μεγαλύτερες ανάγκες. Είναι οι ώρες που θέλεις να αγκαλιάσεις και να αγκαλιαστείς και η αγκαλιά είναι πάντα ζεστή. Γιατί την κάνεις εσύ. Γιατί την κάνει κι ο άλλος. Γιατί δυο σώματ...

Jane Eyre της Charlotte Brontë

 



Γράφει η Δανάη Ιμπραχήμ 

Το 2021 αποφάσισα να διαβάσω περισσότερα βιβλία κλασικής λογοτεχνίας και ξεκίνησα με την Jane Eyre της Charlotte Brontë. Το συγκεκριμένο μυθιστόρημα το είχα διαβάσει πριν πολλά χρόνια και δεν θυμόμουν ένα μεγάλο μέρος της υπόθεσης, ενώ σίγουρα δεν το εκτίμησα όπως συνέβη τώρα. Γιατί τώρα απλώς το λάτρεψα!


Δεν είμαι της άποψης ότι πρέπει να μας αρέσουν βιβλία γνωστών συγγραφέων ή ακόμα και κλασικά. Σαφώς και στη δεύτερη περίπτωση οφείλουμε ένα σεβασμό, διότι τα περισσότερα βοήθησαν στην εξέλιξη της τέχνης του λόγου. Παρόλα αυτά, δεν πρέπει να είμαστε υποχρεωμένοι να τα επαινούμε. Αν δεν μας αρέσει, δεν έγινε και τίποτα. Για μένα όμως η Jane Eyre δεν ανήκει σε αυτή την κατηγορία.


Η ιστορία είναι ουσιαστικά η ζωή της Jane, όπως μας την αφηγείται η ίδια. Ξεκινώντας από την παιδική της ηλικία, τα χρόνια παραμέλησης και κακομεταχείρισης, τα χρόνια ελπίδας στο οικοτροφείο, προχωράει μέχρι την ενηλικίωση και τις δυσκολίες αυτής. Ανήκει στο είδος του coming of age, όπως πολλά αναγνώσματα της εποχής και μάλιστα πρωτεργάτισσα φαίνεται να είναι η γνωστή Ελοΐζα που έχουμε αναφέρει σε προηγούμενο άρθρο.


Η γραφή της Brontë είναι απλώς μαγική. Με έντονο ρομαντικό και μελαγχολικό ύφος μας ταξιδεύει στην εποχή της, σε μια Αγγλία καθωσπρεπισμού, που δεν υπήρχε χώρος για το παραμικρό ελάττωμα, είτε αυτό αφορούσε την εμφάνιση είτε τα χρήματα. Μια εποχή τόσο μακρινή και ταυτόχρονα τόσο κοντινή μας. Ο λυρισμός ήταν έντονος, και σε συνάρτηση με την αφήγηση της Jane, μου προκαλούσε έντονα συναισθήματα. Συγκίνηση, θυμός, αγανάκτηση, αγάπη. Ζούσα ό,τι και η πρωταγωνίστρια χάρις την εξαιρετική γραφή της Charlotte. Είναι από τις λίγες φορές που παλαιό κείμενο καταφέρνει να με ενθουσιάσει. Δεν τα θεωρώ κατώτερα, σε καμία περίπτωση. Απλώς είμαι ένα παιδί του 21ου αιώνα που έχει μάθει σε μια ρεαλιστική γραφή και η θεατρικότητα του παρελθόντος μου ξενίζει. Στη συγκεκριμένη περίπτωση όμως, η συγγραφέας δημιούργησε τέτοιες συνθήκες, που ούτε που το κατάλαβα. Ήταν τόσο ρεαλιστικό και προσιτό!


Οι χαρακτήρες ήταν κλασική αναπαράσταση της εποχής – αναμενόμενο θα μου πείτε, αφού η συγγραφέας γράφει για την περίοδο της – και ο καθένας κουβαλάει τα θετικά και τα αρνητικά που απάρτιζαν την κοινωνία. Ρηχοί άνθρωποι που κρίνουν με βάση την εμφάνιση και το χρήμα, καλοσυνάτοι και πράοι που νοιάζονται για τους γύρω τους, νεαρά παιδιά που μπαίνουν στα καλούπια των γονιών τους προκειμένου να ακολουθήσουν ένα μονοπάτι που πιθανόν δεν τους ταιριάζει. Ένα από τα θετικά βιβλίων εποχής είναι και η προβολή τέτοιων αξιών, ώστε να μαθαίνουν οι νέοι. Τα μαθήματα ζωής άλλωστε είναι αρκετά και χάρηκα που η Brontë δίνει στον αναγνώστη να καταλάβει ότι τα συναισθήματα υπερισχύουν της εμφάνισης και των χρημάτων. Ακόμα κι αν δεν πίστευε στην ανωτερότητα της ψυχής, το βιβλίο το τονίζει, σε αντίθεση με τον Φρανκενστάιν που δυστυχώς η συγγραφέας κρίνει με βάση την εμφάνιση και την τάξη.


Φυσικά το κεντρικό love story ήταν μια γλυκιά προσθήκη και μια χαριτωμένη πρόκληση, τόσο για τους πρωταγωνιστές όσο και για εμάς. Χάρηκα πολύ λοιπόν, που αποφάσισα να το ξαναπιάσω στα χέρια μου και μάλιστα στα αγγλικά, ώστε να απολαύσω το μεγαλείο της γραφής και του ύφους της Charlotte Brontë στη μητρικής της γλώσσα. Αν δεν το έχετε διαβάσει ήδη και θέλετε να μπείτε στον κόσμο της κλασικής λογοτεχνίας, μπορείτε να ξεκινήσετε με αυτό.



Σχόλια

  1. Η κλασσική Λογοτεχνία περιέχει μια σοφία διότι αποδίδει την έννοια του ανθρωπισμού με παντοτινά επίκαιρο τρόπο.
    Συμβουλή από ένα παλαιότερο. Να προτιμάς εκδόσεις σύγχρονες, διότι έχουν μεταφράσεις πιο κοντά στο σήμερα.
    Την Καλημέρα μου, Δανάη!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Πράγματι τα περισσότερα έργα κλασικής λογοτεχνίας εξυμνούν την ανθρώπινη φύση και όλες της τις εκφάνσεις!

      Διαγραφή
  2. Καλησπέρα σου Δανάη μου,
    Αν σου πω τώρα που το διάβασα πρώτη φορά αυτό το υπέροχο μυθιστόρημα. Το διδαχτήκαμε στο σχολείο των Αγγλικών όταν πήγαινα, στη δεκαετία του 1970. Με ένα μικρό βιβλιαράκι, περίληψη, το οποίο το κάναμε για λογοτεχνική μετάφραση.
    Από τότε το αγάπησα και στη συνέχεια το αγόρασα στην κανονική του έκδοση.
    Τι πας και μου θυμίζεις καλή μου φίλη. Σε ευχαριστώ πολύ.
    Ακόμα μια έξοχη βιβλιοπαρουσίαση από μεριάς σου.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ένα διαχρονικό έργο που έχει μεγαλώσει γενιές και γενιές! Να' σαι καλά Γιάννη μου !

      Διαγραφή
  3. Δανάη μου πολύ ωραία παρουσίαση!
    Το βιβλίο δεν το γνώριζα καν - πολύ καλή πρόταση!

    Όσο αναφορά την κλασική λογοτεχνία, θα συμφωνήσω. Δεν γίνεται να αρέσει σε όλους... Και όντως, δεν έγινε και τίποτα! Όπως και με μεγάλους εμπορικούς συγγραφείς της γενιάς μας. Εμένα δεν μου αρέσουν όλοι! Και λογικό το βρίσκω...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ναι Βούλα, συμφωνώ. Τα βιβλία έχουν να κάνουν με το συναίσθημα και όχι με τη φήμη. Γι' αυτό θεωρώ ότι οι αναγνώστες πρέπει να είναι ανοιχτοί σε προτάσεις, γιατί ποτέ δεν ξέρουν ποια ιστορία θα τους γεμίσει.

      Διαγραφή

Δημοσίευση σχολίου

Most Popular

"Μη μου μιλάς για καλοκαίρια"

Πιο καλή η μοναξιά... Στα δεκάξι δεν την ξέρεις. Δεν υπάρχει η μοναξιά στο λεξιλόγιό σου, μόνο δυο φτερά στην πλάτη έχεις και σκαρφαλώνεις στο τοιχάκι που σε χωρίζει από τον δρόμο, από το στενό καλντερίμι του κυκλαδίτικου νησιού όπου κατηφορίζει μια παρέα παιδιών τραγουδώντας: "Πιο καλή η μοναξιά από σένα που δε φτάνω..." Και θες να πετάξεις, να προσγειωθείς μπροστά στην παρέα και να βαδίσεις μαζί τους ψιθυρίζοντας: "Μια σε βρίσκω, μια σε χάνω..." Στα δεκάξι τα φτάνεις όλα. Τους φτάνεις όλους. Βρίσκεις για πρώτη φορά την καρδιά σου κι αμέσως μετά τη χάνεις, την αφήνεις για πάντα εκεί, στον ήλιο που βάφει το Αιγαίο κόκκινο, στο φεγγάρι που γίνεται μάρτυρας τού πρώτου φιλιού στις σκιές.  Στα δεκάξι φοράς την καινούργια σου φούστα με τα κίτρινα λουλούδια, το λευκό μπλουζάκι που λίγο μετά θα λερώσεις με το παγωτό μηχανής που ο δυνατός κυκλαδίτικος αέρας θα στείλει απευθείας πάνω σου και θα σε κάνει να βάλεις τα κλάματα. Στα δεκάξι περπατάς στο λιμάνι το βράδυ και περιμέ...

Πονάνε άραγε τα βράδια;

  ­ " Πονάνε άραγε τα βράδια;" Μου το ρωτούσες συχνά αυτό κάποτε. Αυτό και άλλα τόσα. Τότε που τα βράδια τα περνούσαμε αγκαλιά. "Φοβούνται τα βράδια όταν φεύγει ο ήλιος;" Και ήξερα φυσικά τι να σου απαντήσω. Ήμουν έτοιμος όπως όφειλα. Και σου μιλούσα -άλλοτε για ώρες, κι άλλοτε πιο σύντομα- για ετερόφωτα σώματα που όμως κι αυτά μπορούν και διώχνουν το σκοτάδι μακριά, ακόμη και υποβοηθούμενα. Κι επέμενες. "Κι αν κάποτε οι άλλοι σου αρνηθούν το φως τους; Τότε τι;" Γίνεσαι αυτόφωτος και μόνο σου παλεύεις τις σκιές για να τις διώξεις μακριά. Ή σβήνεις μαζί τους, μα αυτό δεν σου το είπα ποτέ. Σου το είπα; Φοβόμουν μάλλον, μην τυχόν και ενδώσεις στον πειρασμό της παραίτησης. "Κρυώνουν τα βράδια;" Όχι, σου έλεγα. Γιατί οι μικρές οι ώρες είναι αυτές που έχουνε τις μεγαλύτερες ανάγκες. Είναι οι ώρες που θέλεις να αγκαλιάσεις και να αγκαλιαστείς και η αγκαλιά είναι πάντα ζεστή. Γιατί την κάνεις εσύ. Γιατί την κάνει κι ο άλλος. Γιατί δυο σώματ...

Άννα Καρένινα ή Τελειώνει με Εμάς;

  "Τελικά, τι προσδίδει αξία σε ένα βιβλίο;" 1. Το δίλημμα Ιδού λοιπόν ένα δίλημμα που μπορεί να τσακίσει κόκαλα. Γιατί ενώ φαινομενικά είναι μια εύκολη ερώτηση, η απάντησή της κρύβει παγίδες. Το ασφαλές είναι να απαντήσεις την Καρένινα ή τουλάχιστον να βρεις έναν ευφυή και πλάγιο τρόπο να μιλήσεις για την υποκειμενικότητα της στιγμής, του mood, της διάθεσης κ.α. Τονίζοντας πάντα την αδιαμφισβήτητη λογοτεχνική αξία ενός έργου όπως αυτό του Τολστόι, αν θες στο τέλος οι συνομιλητές σου να κουνάνε επιδοκιμαστικά το κεφάλι, συμφωνόντας. 2. Η “ασφαλής” επιλογή Αυτό φυσικά δεν σημαίνει πως μια πολύ μεγάλη μερίδα θα απαντούσε χωρίς δεύτερη σκέψη το κλασικό αυτό βιβλίο. Και θα είχαν απόλυτο δίκιο. Η διαχρονικότητά του και μόνο, είναι μέτρο ποιότητας αν μη τι άλλο. Τι συμβαίνει όμως με αυτούς που θα ήθελαν να απαντήσουν πως απολαύσανε περισσότερο το  Τελειώνει με Εμάς ; Μπορούν άραγε να το κάνουν σε έναν κύκλο λογοτεχνικό όπου υπάρχουν ορισμένοι άτυποι κανόνες; Και αν το κάνου...